Ажал емнен, ашу кеңнен қашады.
Ажал емшіден қашар,
Ашу мінезден қашар.
Ажал ақымға тоқтайды,
Тілалғыш мақұлға тоқтайды,
Ашу ақылға тоқтайды.
Айға шапқан арыстан, ашуына болайын,
жауға шапқан батырдың, тасуына болайын,
үйде қалған қорқақтың, сасуына болайын.
Айран – ашулы,
Қымыз – қышулы.
Айранды көріп азба,
Қымызды көріп қызба.
Айтпас жерде тіліңді тарт,
Ашуың келсе, қолың тарт.
Айтыспақ болсын,
Ашуланыспақ болмасын.
Айыпты айып жусын,
Ашуды ақыл қусын.
Ақ сауыттың жағасы бар, жеңі жоқ,
Шын жақсының ашуы бар, кегі жоқ.
Ақыл ашуды қаймықтырады,
Ашу ақылды қамықтырады.
Ақыл – дос, ашу – дұшпан.
Ақылға ақыл қос, ашуыңды тос.
Ақылдан ашу көп болса, ақыл кетер,
Ашудан ақыл көп болса, ашу не етер.
Ақылдан жақын дос болмас,
Ашудан жаман қас болмас.
Ақылсыз – ашушаң,
Ашушаң – ақылсыз.
Ақылы аздың – ашуы көп,
Таяз судың тасуы көп.
Ақылы асқан жақсыны «алысым» деп ойлама,
Ақылы жоқ жаманды «жақыным» деп ойлама,
Бір сынаған жаманды екінші қайтып қинама,
Ашуланса мерт қылар, жолбарыспен ойнама.
Алдырған албырт.
Анадан артық дос бар ма?
Ашудан жаман қас бар ма?
Жиырма бестен жақсы жас бар ма?
Қымыздан тәтті ас бар ма?
Аң бар жерде ашуы да болады.
Арам, арам түбі – реніш,
Адал, адал түбі – кеніш.
Арсызда бет болмайды,
Азғында кек болмайды.
Арық қой тырысқақ,
Аш кісі ұрысқақ.
Арыстанның айбатынан асқан күшті емес,
Өз ашуын баса білген адам күшті.
Ас тасыса, көбігі төгілер,
Ашу тасыса, ақылы төгілер.
Ас тасыса, қатық төгілер,
Ашу тасыса, ақыл төгілер.
Асқан ашу қорқыныш туғызады.
Асығыста салмақты бол,
Ашу қысса, ұстамды бол.
Асығыстық пен ашудан ақыл күңгірт тартар.
Асуды құм бөгейді,
Ашуды қыз бөгейді.
Ат күйгелек болса – арық,
Ер күйгелек болса – кәріп.
Атты асу қинайды,
Адамды ашу қинайды.
Аузында әзілі жоқтың
Қолында шоқпары бар.
Аш кісінің ашуы жаман.
Ашу – ағадан,
Кешіру – ініден.
Ашу – айбаттының құралы.
Ашу адамның сүйегін қақтайды,
Жүрегін таптайды.
Ашу ажыратады,
Ақыл жадыратады.
Ашу ақылды өшірер,
Сабыр сананы өсірер.
Ашу – ақылдының дұшпаны,
Нәпсі – иманның дұшпаны.
Ашу ақылмен өш,
Ақылсыз жақынмен өш.
Ашу алда, ақыл соңда.
Ашу алдан, ақыл соңынан.
Ашу алдында, ақыл соңында.
Ашу арты – ашыну,
Өкініш – басты қасыну.
Ашу арындайды,
Ақыл аяңдайды.
Ашу асыққанда ақыл басу айтар.
Ашу асып жүрген жерде,
Ақыл қашып жүреді.
Ашу ауруыңды қозғайды.
Ашу деген қарғыма тас кезеңдей,
Сабыр деген сарқылмайтын өзендей.
Ашу – дұшпан,
Ақыл – дос.
Ашу – дұшпан, ақыл – дос,
Ақылыңа ақыл қос.
Ашу – ердің айбары.
Ашу жаныңа жәбір келтіреді.
Ашу жүйкені бұзады,
Жүйке ұйқыны бұзады.
Ашу жұту – тау жұту.
Ашу жұты – тау жұты.
Ашу кейіпті бұзады,
Білім биікті бұзады.
Ашу келсе, ақыл кетер,
Ашудан ақыл көп болса, ашу нетер.
Ашу, қаһар асығыс іс қылдырар,
Онда өмірің зая кетер, құлдырар.
Ашу қысқан жаман іске ұрынар,
Ызалыға білім үйрет, ұғынар.
Ашу қысса, ақылың ғайып болады.
Ашу қысса, аузыңды жап.
Ашу мен егес жұмыс тындыртар.
Ашу – пышақ,
Ақыл – таяқ.
Ашу – пышақ,
Ақыл – таяқ,
Біреуге пышақ, екеуге таяқ.
Ашу – садақ,
Ақыл – таяқ.
Ашу сиықты бұзады,
Ақыл биікті бұзады.
Ашу – сөздің бұлты,
Ақыл – сөздің кілті.
Ашу тұрған жерде ақыл тұрмас.
Ашу түбі – кейіс,
Ақыл түбі – кеніш.
Ашу үстінде ант жүрмейді.
Ашу үстіне ант жүрмейді,
Пышақ үстіне қылыш жүрмейді.
Ашу – шабыстырады,
Ақыл – табыстырады.
Ашу-ыза – ақымақтың белгісі.
Ашуға айғыр сал.
Ашуға сабыр.
Ашудан қасаң тартасың,
Күлкіден жасаң тартасың.
Ашуды жеңсең, ақыл толады.
Ашумен басталған іс
Абыройсыз аяқталады.
Ашуланса, көшке берген тайлағын алсын.
Ашулансаң, қолыңнан не келеді,
Еңкейгенде астыңнан жел енеді.
Ашулы артынан өкінер.
Ашулы атасына қарамайды.
Ашулы басқа ақыл тұрмайды.
Ашулы бектен аулақ жүр.
Ашулыда ақыл болмас,
Ақыл көп болса, ашу нетер.
Ашулыда ақыл болмас,
Ақымақта мақұл болмас.
Ашулыдан алты табан қашық тұр.
Ашулының алдында болма.
Ашулының алдында тұрма.
Ашумен басталған іс абыроймен аяқталмайды.
Ашумен зорлама,
Ақылмен қорла.
Ашуменен бір жақсыдан айрылып,
Қадір білмес бір жаманға тап болма.
Ашуменен іс қылсаң, қалдырады ұятқа,
Ақылменен іс қылсаң, жеткізеді мұратқа.
Ашушаң жақсы болмас,
Жақсы ашушаң болмас.
Ашушаңның анты болмайды,
Сабырсызға дәулет қонбайды.
Ашуы көп болса, ақылы кетер,
Ақылы көп болса, ашу не етер.
Ашуың келсе, қолың тарт.
Ашуың келсе, қолың тарт,
Айтпас жерде тілің тарт.
Ашуың шықса да, сөгінбе,
Сөгінген соң, өкінбе.
Ашуыңа ақыл сал,
Ашуыңды қайтып ал.
Ащы айтсаң да, әділ айтқан кезіңде,
Ақылдылар шамданбайды сөзіңе.
Аюды жеңген – жарты ер,
Ашуды жеңген – бүтін ер.
maqal-matel.kz