Абылайдан басқа төре – ас еңбегі,
Түлкі алмайтын жаман бүркіт – ат еңбегі.
Абырой қонар жігітке
Ажалды қоян тап келер.
Абыройлы жігітке
Ажалды қоян жолығады.
«Ағайын!» десе, аң қарадық,
«Қайын» десе, тез қарадық.
Адам сөйлесіп танысады,
Аю иіскесіп танысады.
Адамға шабатын арыстаннан
Жүк таситын есек артық.
Ажалды киік адырға қашады.
Ажалды киік құлағын қасиды
Ажалды тышқанға аш мысық тап болар.
Ажалды шошқа орда оттайды.
Ай жарық, қоян арық.
Ай жарықта қоян арық.
Айға шапқан арыстан, ашуына болайын,
жауға шапқан батырдың, тасуына болайын,
үйде қалған қорқақтың, сасуына болайын.
Айдаһар айға шапшиды.
Айдындағы аққуды
Ақылды мерген атпайды.
Ақ еркесін айдынның
Атуға қолы батпайды.
Айлалы түлкі алдырмас.
Айламен арыстан ұстаған,
Күшпен тышқан ұстай алмайды.
Айламен арыстан ұстар,
Қара күшпен тышқан да ұстай алмас.
Айласын білген кісіге
Арыстан да бастығар.
Айрылған аюға жем,
Бөлінген бөріге жем.
Айырылғанды аю асайды,
Бөлінгенді бөрі асайды.
Ақ қоян алдырмайды өрде болса,
Ақсақал бас мүжиді төрде болса.
Ақ сұңқар, ұшқырмын деп мақтанба,
Алдыңда құрулы тор бар.
Ақшаға арыстан сүті де табылар.
Ақылмен арыстан ұстауға болады.
Ақылы асқан жақсыны «алысым» деп ойлама,
Ақылы жоқ жаманды «жақыным» деп ойлама,
Бір сынаған жаманды екінші қайтып қинама,
Ашуланса мерт қылар, жолбарыспен ойнама.
Ақылың ағаңда болса,
Құндызың жағаңда болсын.
Ақымақтың атқан оғы ауға тимейді, тауға тиеді.
Ақымақтың оғы аңға тимейді, тауға тиеді.
Аларман – арыстан,
Берермен – тышқан.
Алжыған арыстанның сақалын қоян жұлар.
Алса – құсым,
Алмаса – желпуішім.
Алпыс қарсақ ат болмас.
Алпыс құлақ ат болмады, атасына нәлет аңшылық.
Алпыс құлан ат болмас,
Атасына нәлет аңшының.
Алушы – арыстан,
Төлеуші – тышқан.
Амалын тапқан арыстанды соңынан ертеді.
Ант қылыштан да өткір,
Сөз қояннан да жүйрік.
Аң бар жерде ашуы да болады.
Аң жаманы інінде,
Ер жаманы үйінде болады.
Аң кезеңге, су төменге ұмтылады.
Аң – көздің құрты.
Аң қызығы алғанша,
Жан қызығы өлгенше.
Аң таппаған атынан көреді,
Ата алмаған оғынан көреді.
Аң таппаған атынан көреді,
Ата алмаған мылтығынан көреді.
Аңға айла,
Жылқыға құрық.
Аңғарғыш аңшы ауды алыстан бастайды.
Аңды ерінбеген атады,
Я көрінбеген атады.
Аңды иә көрінбеген атады,
Иә ерінбеген атады.
Аңды не көрінбеген атады, не ерінбеген атады.
Аңқау теке сұрмергенге жолығар.
Аңқауға қырғауыл қайда.
Аңшы аңына қарап шығады,
Арыстан көргенін жығады.
Аңшы қанша айла білсе,
Аю сонша жол білер.
Аңшы мүшелес, бай кіселес.
Аңшыдан сыралқы,
Батырдан олжа.
Аңшылық жан семіртеді.
Аңшының ажалы аңынан.
Аңшының ауы жүрмейді.
Аңшының кешіккенінен дәмет.
Аңшының кешіккеніне сүйін.
Аңшының кешіккенінен сүйін.
Жолаушының кешіккенінен күйін.
Аңшының өлімі ауда,
Сушының өлімі суда.
Аңшының қаршығасы болса,
Қоянның Тәңірісі бар.
Аңның жайын мергеннен сұра,
Адамның жайын көргеннен сұра.
Араны ашылған қыран не аңды алады,
Не аңшының өзін алады.
Артта қалғанды аю жер,
Бөлек кеткенді бөрі жер.
Арыстан айға шабамын деп мерт болыпты.
Арыстан айға шабамын деп,
Артқы аяғы мерт болды.
Арыстан айға шапса,
Артқы аяғы сынады.
Арыстан ақырса, ат аяғы қалтырайды.
Арыстан ақырса, ат аяғы тұсалар.
Арыстан – аң патшасы,
Жылқы – мал патшасы.
Арыстан ауыздағысын алдырмас.
Арыстан асқынса, айға шабар,
Ақымақ асқынса, анасын сабар.
Арыстан асқынса, айға шабады.
Арыстан аш болады,
Доңыз тоқ болады.
Арыстан аш, доңыз тоқ.
Арыстан болсаң жау үшін,
түлкідей болсын әдісің.
Арыстан болсаң жауың үшін,
Түлкіден болсын әдісің.
Арыстан екен демей,
Алысып әліңді көр.
Арыстан жемін бас салса,
Ит үргеннен не пайда.
Арыстан күшігін тістеп сүйеді.
Арыстан қартайса, тышқаншыл.
Арыстан қартайса, тышқан аулайды.
Арыстан тісін «мамықтай жұмсақ» деме.
Арыстанға темір тор ар емес.
Арыстанға темір тор ар да емес, қор да емес.
Арыстанға темір шынжыр ар емес.
Арыстанға түлкі айласы жараспас.
Арыстанда бір жігіттің күші,
Қырық жігіттің жүрегі бар.
Арыстанда қырық кісінің күші бар,
Бір кісінің жүрегі бар.
Арыстандай атаны ұл қайырды,
Ақмаралдай шешені қыз қайырды.
Арыстандай жау үшін,
Түлкідей болсын әдісің.
Арыстандай жігітте
Алатаудай үміт бар.
Арыстандай күшің болса,
Түлкідей әдісің болсын.
Арыстанды арыстандай жігіт алар.
Арыстанды тырнағынан танимын,
Көк есекті құлағынан танимын.
Арыстанды тырнағынан танимын,
Көк есекті тұяғынан танимын.
«Арыстанмын» дегендер
Әдетте кесіртке болады.
Арыстанның айбатынан асқан күшті емес,
Өз ашуын баса білген адам күшті.
Арыстанның белгісі –
артына қайырылып ақырмайды,
қас батырдың белгісі –
қос өкпеден оқ тисе,
дұшпанына сыр беріп бақырмайды.
Арыстанның құйрығы болғанша,
Арлан иттің басы бол.
Арыстанның құйрығы болғанша,
Әтештің айдары бол.
Арыстанның ойнынан
Түлкінің мойны үзіледі.
Арыстанның ойынынан түлкінің мойны үзілер.
Асыққан кісі зиянға келер,
асықпаған арбамен қоян алар.
Асықпаған арбамен қоянға жетеді.
Ат адаммен – ат,
Адамсыз – аң.
Ат жүйрігін түлкі сүймес.
Ат жүйрігін түлкі сүймес,
Ауру адам күлкі сүймес.
Ата алмаған атынан көреді,
Қайтып келіп қатынынан көреді.
Ата алмағанның оғы алты құлаш.
Ата алмай атынан, қайтып келіп қатынынан көреді.
Атадан туған алты болса да,
Абаданы бір-дүр.
Атан өлсе, сойылар,
Атаң өлсе, қойылар,
Қансонар қайдан табылар.
Атан түйеге ауыр жүктің қорлығы жоқ,
арыстанға темір шынжырдың арлығы жоқ.
Атадан алтау туса да,
жауға шаппаған ұлдың барлығы жоқ.
Атасы басқамен аң аулама,
Атар да, жанына байлар.
Атасы басқамен жолдас болсаң,
Атар да, жанына байланар.
Атасы басқаменен қоян аулама,
Алар да, қойнына салар.
Атасы басқаменен қоян аулама,
Атар да, жанына байлар.
Атасы доңыз атпағанның
Баласы қоңыз атпайды.
Атасы бұлан атпаған,
Баласы құлан атпас.
Атасы бұлан атпағанның,
баласы құлан атпайды.
Атасы затсыз болса, баласы ауға шықса,
Қазы алатын құсын қарғаға салады дейді.
Атасы мылтық атқан оқ жонады.
Атқан жерде оқ қалады,
Тышқан жерде боқ қалады.
Атқан мерген емес, тигізген мерген.
Атқанның құсын, жатқан байланар.
Атып әкелген аң сыйлыққа жатпайды.
Аузымен айды алады,
Қолымен қосаяқ соғады.
Ауру кісі күлкі сүймейді,
Ит жүйрігін түлкі сүймейді.
Аушы кеткенде,
Қарға тордағы жемге қарайды.
Аштың аңы жүрмейді,
Тоқтың тәубесі жүрмейді.
Аю – аңғал,
Түлкі – айлакер.
Аю баласын «аппағым» дер,
Кірпікшешен баласын «жұмсағым» дер.
Аю баласын жұмсағым дер,
Қарға баласын аппағым дер.
Аю – иісшіл,
Арқар – дыбысшыл.
Аю табанын жалап қоректенеді.
Аюға намаз үйреткен – таяқ,
Молдаға намаз үйреткен – тамақ.
Аюдан қорыққан орманға бармас.
Аюдан қорыққан тоғайға бармас.
Аюдан қорықсаң,
Тоғайға отынға барма.
Аюды ноқталап мініп,
Қойдың қозысынан шошыпты.
Аюдың алжығаны тасқа шығып ұлиды.
Аюдың өз майын өзіне жақ.
Аюмен жолдас болсаң,
айбалтаң жаныңда болсын.
maqal-matel.kz