Абдыраған анасының қойнын ашыпты.
Абырой – ар еңбегі.
Абырой табам десең, кемтар бол.
Абыройды ақ отау жапты.
Адал биде ата жоқ,
Тура биде туған жоқ,
Туғанына бұрған биде иман жоқ.
Адалдық – ардың ісі.
Адалдық ардың ісі,
Ауырлықты көтеру нардың ісі.
Адам арын ойлайды,
Надан дүниеге тоймайды.
Адам баста ары таза жаралған.
Адам жақсысы – арынан,
Ат жақсысы – жалынан.
Адамға тілене беру – ұят:
Тапқан наны көбейгенімен,
Абыройы азады.
Адамды алдау –
Арыңның алдында қылмыс.
Ағаңды алдау –
Анаңның алдында қылмыс.
Адамның ары – оның досы.
Адамның ұяты бетінде,
Адамгершілігі ниетінде.
Адамшылықтың жоғарғы сатысы – арын сақтау.
Азын-аулақ малың болсын,
Орта ғана халың болсын,
Кіршіксіз арың болсын,
Жүк көтергіш нарың болсын,
Басың аман, денің сау болсын –
Бақыт деген сол.
Айтақтай-айтақтай,
Қасқырдан да ұят болды.
Ақы – арсыз, бай – қырсыз.
Ақыл-санаң барында, кір жуытпа арыңа.
Ақылдан аспа, ұятты баспа.
Ақымақта ар болмас.
Ақыннан тақпақ қалады,
Арсыздан шатпақ қалады.
Ақшаның жайын жарлыдан сұра,
Адамның жайын арлыдан сұра.
Ақшаңнан айрылсаң,
Өкінерсің, күйінерсің.
Арыңнан айрылсаң,
Қайтып тірі жүрерсің.
Алдыраған анасының қойнын ашыпты.
Алған мұрат емес,
Қалған ұят емес.
Алғаның жақсы болса – абыройыңның тұрағы,
Атың жақсы болса – дүниенің пырағы.
Балаң жақсы болса – екі көздің шам-шырағы!
Алдамшыда ар болмас.
Алла деген ар болмас,
алла деген пенделер,
еш нәрсеге зар болмас.
Алмауыттан ат мінсең,
Жақын болар алысың.
Әдепті, арлы жар сүйсең,
Оңғарылар бар ісің.
Алып күштен де ар күшті,
Арды сақтай білу одан да күшті.
Аманатқа қиянат – зор ұят.
Ар қайда болса,
Ұят сонда.
Ар, намысы бар жігіттің
Жолдасы бар жолында.
Ар, намысы жоқ жігіттің
Ұяты бар қолында.
Ар сатып алған атақтан,
Тер сатып алған мал артық.
Ар сауғанның ары кетеді,
Бағасы қалмайды.
Ар төгілгенше, қан төгілсін.
Ар-ұжданы жоқ кісіге өкпелеме.
Арақ намыс пен арыңды құртар,
Үйіңдегі барыңды құртар.
Аран үшін арын сатқан оңбас,
Арам үшін жанын сатқан оңбас.
Арғымақ аттың жалын қорға,
Асыл заттың арын қорға.
Арда сауғанның ары кетеді.
Ардан безген ұяттан
Тағдырдан келген өлім артық.
Арзымасқа алдырма,
Аяғыңнан шалдырма.
Арзымасқа алдырып,
Аяғыңнан шалдырып,
Атаңды ұятқа қалдырма.
Арланған мен ұялған білімсіз қалар.
Арлы адамның белгісі шындыққа жығылады,
Арсыз адамның белгісі құр күлкіге ұрынады.
Арлы арына қараса,
Арсыз жеңдім дейді.
Арлы арына қараса,
Арсыз күшке келер.
Арлы әйелден арсыз дәметеді.
Арлы таз бұйығып жүреді,
Арсыз таз құнығып жүреді.
Арпалыссаң, ар кетер,
Жанжалдассаң, жан кетер.
Арсыз адам қорқақ келеді,
барлауға шорқақ келеді.
Арсыз адам – тұзсыз тағам.
Арсыз – адамның қоры.
Арсыз болса – қыз қорлық,
Ақылсыз болса – ұл қорлық.
Арсызбен алысқанша,
Арлымен таныс.
Арсызбен сыйлас болғанша,
Арлымен мұңдас бол.
Арсызда бет болмайды,
Еріншекте ниет болмайды.
Арсызда бет болмайды,
Азғында кек болмайды.
Арсыздық – ашыққаннан шығады,
Аңсыздық – асыққаннан шығады,
Пәсміздік масыққаннан шығады.
Арсыздың айты алты күн.
Арсыздың беті – қансыз.
Арсыздың сөзінде тұрақ жоқ,
Көзі бар да, құлақ жоқ.
Арсызға алты күн мейрам.
Аруана нардан туады,
Қас масқара қарадан туады.
Ары жоқ жігіттен намысы бар қыз артық.
Арық атқа жал бітер,
Арық қойға май бітер.
Сұғанаққа шыр бітпес,
Ұятсызға ар бітпес.
Арын сатқан бәрін сатар.
Арын сатқан ер оңбас,
Ажарын сатқан сері оңбас.
Арын сатқан кәріден,
Еңбегін сатқан бала артық.
Арың үшін алыссаң, өлмейсің.
Арыңды ардақтасаң,
Отаныңды сыйла,
Өйткені Отан арыңнан да қымбат.
Арыңды сатпа, малың сат.
Арыңды сатып мал жима,
Арам өлген артық одан да.
Арыңды сатып ішпе,
Теріңді сатып іш.
Арыстанға темір тор ар емес.
Арыстанға темір тор ар да емес, қор да емес.
Арыстанға темір шынжыр ар емес.
Аспандағы құсты жердегі жем ұятқа қалдырар.
Асыққан қалар ұятқа,
Сақтанған жетер мұратқа.
Асыққан ұятқа қалар.
Ат атандырып, сүйек сындырма.
Атадан ұл туса игі,
Ата жолын қуса игі,
Беліне садақ буса игі.
Бетіне келер ұятын
Өзі біліп жуса игі.
Өзі біліп жумаса,
Бәрінен де жоғы игі.
Аталы жетім – арсыз жетім,
Аналы жетім – ерке жетім.
Аталы жетім – арсыз жетім,
атасыз жетім – ерке жетім.
Аталы сөзге
Арсыз ғана жауап қайырады.
Аталы сөзге арсыз жауап қайырар,
Ақ пен қараны шындық айырар.
Аталы сөзге арсыз ғана бас имейді.
Аталы сөзді арсыз қайырады.
Атан түйеге ауыр жүктің қорлығы жоқ,
арыстанға темір шынжырдың арлығы жоқ.
Атадан алтау туса да,
жауға шаппаған ұлдың барлығы жоқ.
Аты жақсымен жолдас болсаң,
Мұратқа жетерсің.
Жаманмен жолдас болсаң,
Ұятқа кетерсің.
Өзің көріп, ойланғын,
Көрсеттім жолдың төтесін.
Аты жүйрік алдын байқайды,
Ақылы жүйрік арын байқайды.
Атың жаман болса, қарың кетеді.
Балаң жаман болса, арың кетеді.
Аузына әлі жетпегеннің
Қолында масқарасы бар.
Аузына ие болғанның қолында ұяты бар.
Аузына ие болмағанның
Қолында ұяты бар.
Ауруды жасырма, әшкере қылады,
Өлімді жасырма, масқара қылады.
Ауыз асағанда, көз ұялады.
Ауыз жесе, көз ұялар.
Ашумен басталған іс абыроймен аяқталмайды.
Ашуменен іс қылсаң, қалдырады ұятқа,
Ақылменен іс қылсаң, жеткізеді мұратқа.
Ашыққан қарын тойынар,
Ашылған етек жабылар.
maqal-matel.kz
